Odstąpienie od umowy o dzieło przez wykonawcę

Dzisiejszym wpisem rozpoczynam cykl artykułów omawiających odstąpienie od umowy o dzieło przez wykonawcę.

Chyba nie trzeba nikogo przekonywać, że roboty budowlane czy prace remontowe (lub wykonywanie dzieła) wymagają współpracy wykonawcy z inwestorem. Wykonawca ma zakres swoich obowiązków, ale również inwestor musi podjąć pewne czynności, bez których wykonawca nie może prawidłowo realizować robót.

Przykładowo te obowiązki inwestora czy też zamawiającego mogą polegać na:

  • przekazaniu dokumentacji projektowej,
  • udostępnienia terenu robót, miejsca, w którym dzieło ma być wykonywane, przekazanie frontu robót,
  • przekazanie informacji, udzielenie wskazówek,
  • uzyskanie decyzji administracyjnych – wszelkich zgód, zezwoleń,
  • dostarczenie materiałów, narzędzi,
  • uzyskanie zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości na wejście na jego działkę.

Inwestor ma zatem obowiązek współdziałania z wykonawcą przy wykonywaniu robót budowlanych lub dzieła.

Nie należą jednak do rzadkości takie sytuacje, że inwestor nawali i nie będzie prawidłowo wykonywać swojego obowiązku współdziałania:

  • nie dostarczy dokumentacji projektowej, bo projektant jeszcze jej nie skończył,
  • nie przekazuje frontu robót, bo inne ekipy nie skończyły swoich prac i końca nie widać,
  • nie przekazuje pozwolenia na budowę, bo okazało się, że trzeba przeprowadzić postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,
  • nie dostarcza materiałów, bo ich producent splajtował,
  • sąsiad odmawia zgody na wejście na jego działkę.

Jeżeli to współdziałanie jest konieczne do wykonania umowy, a tego współdziałania brak, to wykonawca powinien rozważyć:

  1. wyznaczenie inwestorowi (zamawiającemu) dodatkowy odpowiedni termin na wykonanie obowiązku współdziałania (na dostarczenie projektów, udostępnienie terenu budowy, przekazanie pozwolenia na budowę, dostarczenie materiałów, zgodę sąsiada) – pod rygorem odstąpienia od umowy,
  2. odstąpienie od umowy o dzieło w razie niewykonania powyższego obowiązku w wyznaczonym dodatkowym terminie.

Mam w planach zamieścić na blogu wzór odstąpienia od umowy o dzieło, ale to dopiero w przyszłości.

Mimo odstąpienia od umowy, wykonawca ma prawo:

  1. według jednych prawników do wynagrodzenia – wtedy proces o zapłatę jest mniej skomplikowany,
  2. według innych prawników do odszkodowania – wtedy proces o zapłatę jest bardziej skomplikowany.

Procesy o odszkodowanie są bardziej skomplikowane, bo trzeba w nich udowodnić więcej faktów niż w procesie o zapłatę wynagrodzenia.

Nawet sądy różnią się w ocenie, czy kwota, którą ma prawo żądać wykonawca, to wynagrodzenie czy też odszkodowanie. Ostatnio czytałem wyroki w sprawie, gdzie sąd I instancji zasądził od inwestora na rzecz wykonawcy wynagrodzenie, a sąd II instancji – po rozpatrzeniu apelacji inwestora – zmienił wyrok i powództwo oddalił, bo stwierdził, że wykonawca ma prawo domagać się odszkodowania, ale nie udowodnił wszystkich przesłanek niezbędnych do uzyskania tego odszkodowania.